TP Hồ Chí Minh đang lấy ý kiến cho phương án điều chỉnh giá dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý rác sinh hoạt mới với kỳ vọng bảo đảm hài hòa lợi ích kinh tế, đồng thời thúc đẩy ý thức bảo vệ môi trường trong cộng đồng.
TP Hồ Chí Minh hiện đang xây dựng lại phương án giá dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt, dự kiến chia thành 8 nhóm khu vực khác nhau. Theo dự thảo, mức phí sẽ được tính trên cơ sở định mức chung kết hợp với hệ số phát thải, chỉ số trượt giá của từng khu vực và số nhân khẩu trong mỗi hộ gia đình.
Tuy nhiên, ngay khi được đưa ra lấy ý kiến, dự thảo đã nhận nhiều ý kiến băn khoăn từ chuyên gia và người dân về tính phù hợp với thực tiễn cũng như khả năng tạo động lực cho việc phân loại rác tại nguồn theo quy định của Luật Bảo vệ môi trường.
Thực tế từ năm 2019 đến nay, người dân TP Hồ Chí Minh đã phải chi trả đồng thời phí thu gom và vận chuyển rác, khiến tổng mức phí cao hơn đáng kể so với một số địa phương lân cận như Bình Dương hay Bà Rịa – Vũng Tàu.
Nhiều ý kiến cho rằng thành phố cần cân nhắc kỹ mức giá mới để phù hợp điều kiện kinh tế của người dân, tránh làm gia tăng áp lực chi tiêu sinh hoạt.
Ngoài vấn đề chi phí, các chuyên gia cũng chỉ ra bất cập trong cách tính phí dựa trên hệ số phát thải bình quân đầu người thay vì lượng rác thực tế phát sinh. Theo đó, việc áp dụng mức thu đồng đều giữa các hộ có ý thức giảm rác và các hộ không thực hiện sẽ khó tạo động lực thúc đẩy bảo vệ môi trường.
Công tác thu phí cũng được đánh giá là đang gặp nhiều khó khăn khi trách nhiệm được giao cho UBND cấp phường, xã. Dù dự thảo cho phép địa phương giữ lại từ 6% đến 8% nguồn thu để phục vụ công tác quản lý, song việc theo dõi công nợ, phát hành hóa đơn và xử lý các trường hợp chậm nộp đang tạo áp lực lớn cho đội ngũ cán bộ cơ sở.
Ở góc độ quản lý đô thị, nhiều ý kiến cho rằng việc áp dụng mức phí vận chuyển bình quân trên toàn thành phố có thể ảnh hưởng đến khả năng thu hút đầu tư, đổi mới công nghệ vận chuyển và hiện đại hóa các trạm trung chuyển rác.
Để tháo gỡ các vướng mắc, các đơn vị xử lý chất thải kiến nghị TP Hồ Chí Minh cần tổ chức đối thoại trực tiếp với các đơn vị thu gom nhằm xây dựng mức giá phù hợp với điều kiện hạ tầng và công nghệ hiện nay.
Theo kế hoạch, TP Hồ Chí Minh dự kiến ban hành quyết định chính thức về giá dịch vụ rác thải trong tháng 5 và triển khai áp dụng đến hết năm 2026, hướng tới xây dựng hệ thống quản lý chất thải rắn minh bạch, hiệu quả hơn.
Nguồn: moitruong.net.vn
